Kępki żółte – laseroterapia
Kępki żółte (xanthelasma) to zmiany skórne pojawiające się na powiekach, najczęściej w okolicach wewnętrznego kąta oka. Przybierają postać małych, żółtawych plamek, które z czasem rosną i przekształcają się w nieestetyczne grudki.
Kępki żółte – przyczyny powstawania
Przyczyną rozwoju kępek żółtych (żółtaków) są zachodzące w organizmie zmiany metaboliczne, skutkujące odkładaniem się złogów cholesterolu w powierzchniowych warstwach skóry. Gromadzące się lipidy są pochłaniane przez makrofagi, czyli komórki układu odpornościowego. Zmagazynowany w obrębie makrofagów cholesterol przyjmuje postać tzw. komórek piankowatych, odpowiadających za kliniczny obraz kępek żółtych. Przyjmują one postać miękkich, żółtawych, lekko wypukłych guzków o zróżnicowanym kształcie i rozmiarach. Najczęściej pojawiają się na powierzchni powiek górnych, w pobliżu przyśrodkowego (wewnętrznego) kąta oka. Niekiedy występują w obrębie stawu łokciowego lub kolanowego, na rękach, stopach i w okolicy pośladków. Nieleczone wykazują tendencję do rozrastania i zlewania się ze sobą. Wystąpienie dużej liczby kępek żółtych określa się mianem żółtakowatości (ksanomatozy).
Kępki żółte nie stanowią bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia i są problemem głównie estetycznym. Guzki nie zaburzają funkcji powiek i nie wykazują tendencji do złośliwienia.
Zmiany często dotykają osób, u których stwierdzono hiperlipoproteinemię – zwiększone stężenie lipidów (cholesterolu, trójglicerydów, fosfolipidów) we krwi. Pojawiają się również wśród osób chorujących na cukrzycę, miażdżycę, mających problemy z nerkami i wątrobą oraz cierpiących na przewlekłe stany zapalne trzustki.
Występowanie kępek żółtych jest dość wyraźnie skorelowane z wiekiem i płcią – problem dotyczy najczęściej kobiet pomiędzy 40 a 50 rokiem życia.
Rozpoznanie zmian opiera się głównie na ich obejrzeniu przez lekarza – są one bardzo charakterystyczne. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości może zostać pobrany wycinek do badania histopatologicznego.
Jak wygląda zabieg laserowego usuwania kępek żółtych laserem?
Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu miejscowym i trwa ok. 5-10 minut (dokładny czas trwania laserowego usuwania kępek żółtych zależy jednak od liczby i rozmiaru złogów). W miejscu usuniętego żółtaka pozostaje niewielka ranka, która powinna zagoić sie w ciągu kilku dni. Do tego czasu należy unikać ekspozycji na słońcu. Zalecane jest również powstrzymanie się od korzystania z sauny, basenów i innych form kąpieli, które mogłyby zwiększać ryzyko infekcji oka. Aby zapobiec zakażeniu i przyspieszyć proces gojenia, należy regularnie stosować przepisane przez lekarza maści lub kremy. W ciągu kilku godzin po zakończeniu procedury możliwe jest delikatne pieczenie i zaczerwienienie skóry.
Czy kępki żółte mogą się wchłonąć?
Żółtaki nie wykazują tendencji do samodzielnego wchłaniania się. Decyzja o usunięciu kępek żółtych zależy od indywidualnych preferencji pacjenta oraz od opinii lekarza. W niektórych przypadkach może on zalecić zabieg usunięcia żółtaków, zwłaszcza jeśli pacjent skarży się na dyskomfort lub podrażnienie oka.
Przeciwwskazania do laserowego usuwania kępek żółtych
Laserowe usuwanie kępek żółtych może być przeprowadzane u każdej dorosłej osoby. Istnieją jednak pewne przeciwwskazania do wykonania zabiegu. Należą do nich m.in.:
● opalenizna (należy jej unikać w ciągu miesiąca poprzedzającego zabieg)
● przyjmowanie leków i ziół o działaniu fotouczulającym i fototoksycznym, sterydowych oraz zmniejszających krzepliwość krwi
● niektóre choroby (bielactwo, łuszczyca, atopowe zapalenie skóry)
● infekcje wirusowe lub bakteryjne skóry w miejscu zabiegu
● skóra bardzo sucha, wrażliwa lub ze skłonnościami do bliznowacenia ciąża lub karmienie piersią
Dieta i profilaktyka - podstawa w zapobieganiu nawrotom
W zapobieganiu nawrotom kępek żółtych istotną rolę pełni odpowiednia dieta niskotłuszczowa oraz utrzymywanie odpowiedniego poziomu cholesterolu i trójglicerydów. Ważne jest wyeliminowanie z jadłospisu lub przynajmniej ograniczenie: spożycia alkoholu, masła, fast foodów oraz czerwonego mięsa. W zamian posiłki należy wzbogacić o owoce, warzywa, ryby i oliwę z oliwek. Działania profilaktyczne, zmniejszające ryzyko rozwoju żółtaków obejmują również właściwe leczenie współistniejących chorób metabolicznych (np. cukrzycy). Zalecana jest też regularna aktywność fizyczna oraz ograniczenie palenia.
W Beskidzkim Centrum Medycznym istnieje możliwość laserowego usuwania kępek żółtych. Przed przystąpieniem do procedury zabiegowej lekarz prowadzący przedstawia pacjentowi indywidualny proces leczenia, w oparciu o stopień zaawansowania choroby.
